Το ευλογημένο ράσο διαχρονικά στην Ελλάδα έχει προσφέρει πολλά. Πολλές φορές όχι μόνο υλικά αλλά και την ίδια τη ζωή του, που ο Επίσκοπος, ο απλός παπάς την δίνει μη προδίδοντας την πίστη και το ποίμνιό του. Ήταν 27 Αυγούστου του 1922, η Σμύρνη καιγόταν, οι χριστιανοί σφάζονταν από το μενόμενο πλήθος των Τούρκων.

Ο Μητροπολίτης Χρυσόστομος στο Επισκοπείο δέχτηκε επισκέψεις απεσταλμένων του γαλλικού και αγγλικού προξενείου, όπως και του καθολικού αρχιεπισκόπου που τον πίεζαν να δεχτεί καταφύγιο που του είχαν εξασφαλίσει για να γλιτώσει. Εκείνος σε όλες αυτές τις προσφορές και προτροπές απαντούσε: "Δεν πρόκειται να εγκαταλείψω τη Μητρόπολή μου, η θέση μου είναι κοντά στον πονεμένο λαό μου..." Ύστερα όμως αυτοκίνητο που επέβαινε Τούρκος Αξιωματικός και στρατιώτες σταμάτησε έξω από το Επισκοπείο.

Ο Τούρκος Αξιωματικός τον διέταξε να τον ακολουθήσει και τον οδήγησε στο μεγάλο στρατώνα μπροστά στο Στρατηγό Νουρεντίν. Μετά από 10 λεπτά και ενώ ο Χρυσόστομος κατέβαινε τα σκαλιά του στρατώνα να φύγει, ο Νουρεντίν πασάς βγήκε στο μπαλκόνι του κτιρίου και σε ένα μενόμενο πλήθος μουσουλμάνων ανδρών και γυναικών είπε: "Σας τον παραδίδω. Αν σας έκανε καλό να του το ανταποδώσετε. Αν σας έκανε κακό να του κάνετε κι εσείς". Ο αγριεμένος Τουρκομουσουλμανικός όχλος άρπαξε το Μητροπολίτη, του φόρεσαν μια άσπρη μπλούζα για να τον ξεχωρίζουν και άρχισαν να τον χτυπούν με μίσος και λύσσα με ό,τι έβρισκαν μπροστά τους.

Ο Δεσπότης απλά σήκωσε τα χέρια, ευλόγησε και συγχώρησε τους βασανιστές του. Και εκείνοι μετά από αυτήν την κίνηση με μαχαίρια στα χέρια τον διαμέλισαν και τον έκαναν κομμάτια. Γάλλοι στρατιώτες που ήταν κοντά έξαλλοι με αυτό που παρακολουθούσαν, έτρεμαν από αγανάκτηση και θέλησαν να επέμβουν. Τους εμπόδισε ο αξιωματικός τους γιατί δεν θα μπορούσαν μετά να αντιμετωπίσουν το λυσσασμένο πλήθος. Αυτό ήταν το τέλος του Χρυσοστόμου Σμύρνης.

Ένα τέλος μαρτυρικό, ένα τέλος με πόνο, ένα τέλος αντίστοιχο με αυτό των πρώτων μαρτύρων της Εκκλησίας. Θυσιάστηκε για την πίστη του, θυσιάστηκε για την πατρίδα του, θυσιάστηκε για την πατρογονική ελληνική γη.

Το παράδειγμά του διαχρονικό. Θα μπορούσε να γλιτώσει. Ήξερε τι τον περιμένει. Δεν έφυγε όπως άλλοι. Έμεινε. Γιατί στο τέλος πάντα η Εκκλησία μένει και οι άνθρωποί Της κοντά στο λαό. Γιατί η Εκκλησία φυλάσσεται από το λαό για να αγιάζει το λαό. Γιατί η Εκκλησία είναι δοσμένη από το Θεό και οι υπηρετούντες αυτή υπηρετούν και προσφέρουν τα πάντα για την αλήθεια του Ευαγγελίου και του Χριστού μέχρι το τέλος της ζωής τους.