Χωρίς αμφιβολία στην Ευρώπη έχουμε μια σημαντική μετατόπιση προς ακροδεξιές πολιτικές και τα ακροδεξιά κόμματα. Μια από τις εκφάνσεις αυτής της μετατόπισης είναι και οι συνοριακές πολιτικές∙ κι αυτό εμφανίζεται και με οικονομικά στοιχεία. Ο προϋπολογισμός για παράδειγμα του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής Frontex μεταξύ του 2005 και του 2020 αυξήθηκε κατά 2.763 τοις εκατό. Από το 2021 έως το 2027, ο οργανισμός προβλέπεται να λάβει 5,6 δισεκατομμύρια ευρώ, μια αύξηση 194 τοις εκατό σε σύγκριση με τον προηγούμενο δημοσιονομικό κύκλο. Και για να είμαστε μέσα στο κλίμα, οι πλούσιες χώρες ξοδεύουν επί του παρόντος 2,3 φορές περισσότερα χρήματα για τα σύνορα από την χρηματοδότηση για το κλίμα. Και ποιο είναι το αποτέλεσμα;

Έγραφα πριν είκοσι χρόνια γυρίζοντας από το Νεπάλ, μια φτωχή χώρα με 3πλάσιο από την Ελλάδα πληθυσμό και με σχεδόν την ίδια έκταση, με το γνωστό γεωγραφικό ανάγλυφο, ότι πρέπει «…η διεθνής κοινότητα και ο ΟΗΕ με τη UNISEF να αναλάβουν ανάλογη δράση, και όχι να περιμένουν πότε θα φθάσουν τα τεράστια καραβάνια, τα στίφη, των πεινασμένων της ανατολής στην πόρτα μας. Τότε θα είναι αργά. ΤΩΡΑ πρέπει να   μ ο ι ρ α σ τ ο ύ μ ε   τα πλούτη και τη φτώχεια μας με τους πεινασμένους λαούς, σε έναν διεθνή προσανατολισμό της ανυστερόβουλης προσφοράς μας∙ και να μην επιτρέψουμε τους αποικιοκράτες πολεμοκάπηλους Αμερικανούς και τους άλλους φίλους τους να το κάνουν με πολέμους και καταδυναστεύσεις. Δείτε ΙΡΑΚ, Αφγανιστάν και τα άλλα κράτη.»

Αυτό που πρέπει να καταλάβουμε με λίγα λόγια είναι ότι δεν αρκεί να μιλάμε μόνο για «ανοιχτά σύνορα». Πρέπει να φέρουμε στο προσκήνιο και την έννοια της «αποανάπτυξης», με την λογική της μείωσης του «αυτοκρατορικού τρόπου ζωής» των πλουσίων χωρών και ταυτόχρονα της μετατόπισης μέρους του πλούτου προς τις υπανάπτυκτες ή αναπτυσσόμενες χώρες. Τέλος φόρμας

Ένα τέτοιο κάλεσμα πρέπει να εξετάσει -και να επικρίνει- πώς ο «αυτοκρατορικός τρόπος ζωής» των πλούσιων χωρών και η κυρίαρχη αντίληψη μιας «καλής ζωής» συνδέονται με τη συνολική δομική κρίση του καπιταλισμού και την κλιματική αλλαγή.

Η συζήτηση για την «αποανάπτυξη» πρέπει να έχει στον πυρήνα της την έννοια του κοινωνικο-οικολογικού μετασχηματισμού και της αλλαγής του τρόπου ζωής. Η δε η υπόθεση για «ανοιχτά σύνορα» δεν μπορεί να συνδυάζεται με νεοφιλελεύθερες πολιτικές, που συνδέουν την μετανάστευση με την δημογραφική παρακμή, την πληθυσμιακή γήρανση και την έλλειψη εργατικού δυναμικού. Αντίθετα πρέπει να συνδυάζεται με την αναγνώριση των ιστορικών ευθυνών των πλουσίων χωρών απέναντι σ’ αυτούς τους λαούς και με τις αρχές της αλληλεγγύης και της ανθρωπιάς.