Καλώς ήρθατε στον νέο κόσμο της δημοτικής επιτήρησης, όπου οι δήμοι, με την ευλογία του κράτους, βάζουν χέρι στους τραπεζικούς σου λογαριασμούς για να εισπράξουν οφειλές από πρόστιμα που ίσως έχεις ξεχάσει ότι υπάρχουν.

Ένα παλιό κουπόνι παράνομης στάθμευσης από το 2015; Ένα ξεχασμένο χρέος από τη δεκαετία του 2000; Μην ανησυχείς, οι δήμοι δεν ξεχνούν. Με τη βοήθεια σύγχρονων ηλεκτρονικών μεθόδων, οι τραπεζικές σου καταθέσεις κινδυνεύουν να εξανεμιστούν για χρέη που νόμιζες ότι είχαν παραγραφεί. Η ελευθερία σου να διαχειρίζεσαι τα χρήματά σου; Απλώς μια ανάμνηση που ξεθωριάζει.

Παρά τις γενικές διατάξεις που ορίζουν πενταετή παραγραφή για τις αξιώσεις των δήμων, οι οφειλές από πρόστιμα παράνομης στάθμευσης – ακόμα και αυτές που χρονολογούνται πριν από το 2015 – παραμένουν ζωντανές, σαν φαντάσματα από το παρελθόν. Χάρη σε παλαιότερες διατάξεις του αναγκαστικού νόμου 344/1968, που προβλέπουν παραγραφή μετά από 20 χρόνια, οι δήμοι έχουν το ελεύθερο να κυνηγούν αυτά τα χρέη με αμείλικτη επιμονή. Και μην περιμένεις έλεος: μια ειδική ρύθμιση του υπουργείου Εσωτερικών την άνοιξη του 2023 (άρθρο 7, ν. 5043/2023) που απάλλασσε οφειλές πριν το 2018 λόγω μη υποβολής δηλώσεων δεν καλύπτει τα πρόστιμα στάθμευσης. Αυτά τα χρέη, φίλε πολίτη, δεν συγχωρούνται.

Η μεταβατική παγίδα

Οι δήμοι εκμεταλλεύονται μια μεταβατική διάταξη του νόμου 5027/2023 (άρθρο 72), που λειτουργεί σαν νομικός εφιάλτης. Οφειλές προς δήμους, ανεξαρτήτως αιτίας, που γεννήθηκαν πριν τις 31 Δεκεμβρίου 2018 και μπορούσαν να διεκδικηθούν βάσει του νόμου του 1968, παραμένουν ενεργές για δύο χρόνια, από τις 3 Μαρτίου 2023 έως τις 3 Μαρτίου 2025. Και σαν να μην έφτανε αυτό, η αποσβεστική προθεσμία για αυτά τα χρέη παρατείνεται για επιπλέον πέντε χρόνια. Με λίγα λόγια, ένα πρόστιμο για παράνομη στάθμευση από το 2010 μπορεί να σε κυνηγάει μέχρι το 2028, με τους δήμους να έχουν το ελεύθερο να δεσμεύσουν και να κατάσχουν τα χρήματά σου από τον τραπεζικό σου λογαριασμό χωρίς δεύτερη σκέψη.

Ηλεκτρονική καταδίωξη: Η ΑΑΔΕ δίνει μαθήματα στους δήμους

Οι δήμοι δεν σταματούν εδώ. Με την τεχνογνωσία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) στο πλευρό τους, έχουν πλέον τη δύναμη να εφαρμόζουν ηλεκτρονικές κατασχέσεις με την ίδια ψυχρή αποδοτικότητα που χαρακτηρίζει τη φορολογική αρχή. Το άρθρο 32 του νόμου 5143/2024 δίνει στους δήμους το δικαίωμα να χρησιμοποιούν σύγχρονες μεθόδους αναγκαστικής είσπραξης, όπως ορίζει ο Κώδικας Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (ν. 4978/2022). Η διαδικασία είναι τόσο δυστοπικά αποτελεσματική που μοιάζει βγαλμένη από ταινία επιστημονικής φαντασίας:

Οι δήμοι κοινοποιούν ηλεκτρονικά το κατασχετήριο στην τράπεζά σου μέσω ασφαλούς διαμετακομιστικού κόμβου.

Η τράπεζα δηλώνει το υπόλοιπο του λογαριασμού σου, και η κοινοποίηση θεωρείται νομικά έγκυρη από τη στιγμή που εκδίδεται ηλεκτρονική βεβαίωση παραλαβής.

Όλα τα έγγραφα φέρουν προηγμένη ηλεκτρονική υπογραφή ή είναι κρυπτογραφημένα, εξασφαλίζοντας ότι δεν υπάρχει διαφυγή.

Το τραπεζικό απόρρητο; Απλώς ένας μύθος, καθώς οι διατάξεις το παρακάμπτουν με χαρακτηριστική ευκολία.

Μέσα σε 10 ημέρες, τα χρήματα από τον λογαριασμό σου δεσμεύονται και αποδίδονται είτε στο Δημόσιο είτε στη δημοτική υπηρεσία, χωρίς να έχεις λόγο.

Η ειρωνεία της «δικαιοσύνης»

Οι δήμοι, με την ευγενική χορηγία του υπουργείου Εσωτερικών, παρουσιάζουν αυτή την επιχείρηση ως προσπάθεια αποκατάστασης της τάξης και είσπραξης «νόμιμων» οφειλών. Αλλά ας είμαστε ειλικρινείς: το να κυνηγάς πολίτες για πρόστιμα δεκαετιών, που ίσως προέκυψαν από μια λανθασμένη στάθμευση ή μια ξεχασμένη ειδοποίηση, μοιάζει περισσότερο με εκδίκηση παρά με δικαιοσύνη. Η δυνατότητα να δεσμεύουν τον λογαριασμό σου για χρέη που νόμιζες ότι ανήκουν στο παρελθόν αποκαλύπτει έναν κόσμο όπου η ιδιωτικότητα και η οικονομική σου ελευθερία βρίσκονται υπό διαρκή απειλή.

Και το πιο τρομακτικό; Η διαδικασία έχει ήδη ξεκινήσει. Οι δήμοι, εξοπλισμένοι με την ψηφιακή ισχύ της ΑΑΔΕ, δεν χρειάζονται πλέον να περιμένουν την αργή γραφειοκρατία. Με ένα κλικ, μπορούν να «σαρώσουν» τον λογαριασμό σου, να κατάσχουν τα χρήματά σου και να σε αφήσουν να αναρωτιέσαι πώς ένα πρόστιμο από το 2012 έγινε ο εφιάλτης του 2025.

Η προθεσμία λήγει στις 3 Μαρτίου 2025, αλλά η παράταση των πέντε ετών σημαίνει ότι ο κίνδυνος θα σε στοιχειώνει για πολύ ακόμα. Καλωσήρθες στην εποχή όπου το παρελθόν σου μπορεί να καταστρέψει το παρόν σου, και οι δήμοι κρατούν το τιμόνι.

Πηγή: pentapostagma.gr