Η ιστορία είναι γεμάτη από χαρακτήρες με μεγαλειώδη επιτεύγματα, βασιλιάδες, στρατηγούς, επιστήμονες, πολιτικούς, ανθρώπους που κεντρίζουν το ανθρώπινο ενδιαφέρον για αιώνες μετά το θάνατό τους. Ελάχιστοι είναι αυτοί όμως που έχουν μαγνητίσει το ανθρώπινο ενδιαφέρον τόσο όσο ο Γάιος Ιούλιος Καίσαρας, για τον οποίο συζητάμε, γράφουμε και μιλάμε με έντονο πάθος και ενδιαφέρον, δύο χιλιάδες χρόνια μετά τον δολοφονία του, από τα χέρια στενών φίλων και ανθρώπων που τους είχε χαρίσει τη ζωή.

Για να κατανοήσει κανείς την ζωή, την πορεία και την κατάληξη του Ιούλιου Καίσαρα, θα πρέπει να έχει πάντα στο νου τα εξής : Πρώτον, την προσπάθεια ανακατανομής της δημόσιας γης στους πολίτες της Ρώμης, κεντρικό ζήτημα της πολιτικής ατζέντας των «populares», για την οποία είχαν δολοφονηθεί μερικές δεκαετίες πριν την γέννηση του Καίσαρα, τα αδέλφια Tiberius Gracchus και Gaius Gracchus -, δεύτερον την επιρροή που είχε πάνω στον Καίσαρα ο Λεύκιος Σύλλας, ο οποίος κατά την δικτατορία του είχε δολοφονήσει όλους τους πολιτικούς του εχθρούς, ούτως ώστε να εξασφαλίσει την πολιτική ηγεμονία της Ρωμαϊκής δημοκρατίας, και τρίτον τον θαυμασμό του για τον Μέγα Αλέξανδρο.

Η πολιτική συμμαχία μεταξύ του Ιούλιου Καίσαρα, ο οποίος αν και πατρίκιος υιοθέτησε τον πολιτικό αγώνα των «populares»,  του Μέγα Πομπηίου και του Μάρκου Κράσσου, γνωστή ως η πρώτη τριανδρία, είχε ως απότοκο, μεταξύ άλλων, να δοθεί η δυνατότητα στον Ιούλιο Καίσαρα, αρχικά να υλοποιήσει τις μεταρρυθμίσεις για την ανακατανομή της γης στους Ρωμαίους πολίτες, και να κατακτήσει την Γαλατία, σημερινή Γαλλία, έχοντας κατά τη διάρκεια αυτής της αιματηρής κατάκτησης την πολιτική προστασία των συμμάχων του. Κατά την κατάκτηση της Γαλατίας, όπως αναφέρει ο ίδιος στο βιβλίο του «Commentarii de Bello Gallico», το ένα τρίτο του πληθυσμού πέθανε, το άλλο ένα τρίτο πουλήθηκε ως σκλάβοι και το τελευταίο ένα τρίτο έγινε υποκείμενο της Ρώμης, αν και οι αριθμοί αυτοί πιθανότητα είναι «φουσκωμένοι» για λόγους προπαγάνδας. Αξίζει να σημειωθεί, πως σε επαφή που είχε ο Ιούλιος Καίσαρας με ουδέτερες φυλές που ζητούσαν την προστασία της Ρώμης, επέλεξε την βία, που κόστισε τη ζωή σε εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους, ώστε να επικεντρωθεί στη συνέχεια στην κατάκτηση της Γαλατίας και στη συνέχεια στις αποβάσεις που έκανε στην Βρετανία. Ήταν ο πρώτος Ρωμαίος στρατηγός που έφτασε στην Βρετανία και που πέρασε τον ποταμό Ρήνο με ρωμαϊκό στρατό, κερδίζοντας μεγάλη αγάπη και θαυμασμό από τους πολίτες της Ρώμης.

Βέβαια ο ρωμαϊκός εμφύλιος είναι αυτός που μετέτρεψε τον Ιούλιο Καίσαρα από έναν αξιόλογο στρατηγό, σε έναν θρυλικό χαρακτήρα, στον τάφο του οποίο αφήνουν ακόμη και σήμερα λουλούδια άνθρωποι από όλον τον κόσμο. Το πολιτικό αδιέξοδο μεταξύ των Οπτιμάτων και του Ιούλιου Καίσαρα, για το οποίο έχουν γραφτεί πάρα πολλά, οδήγησε στο Καίσαρα στο να διασχίσει με ένα μέρος του στρατού του, τον Ρουβίκωνα, λέγοντας το περίφημο «Alea iacta est» (ο κύβος ερρίφθη), κηρύσσοντας έτσι πόλεμο στους Συγκλητικούς. Οι μάχες στην Ελλάδα, στην Βόρειο Αφρική και στην Ισπανία, μεταξύ του Καίσαρα και των Συγκλητικών, είχαν ως τελικό απότοκο τον πλήρη αποδεκατισμό των Οπτιμάτων, με τον Μέγα Πομπήιο να δολοφονείται στην Αίγυπτο, και τον Μέτελλο Σκιπίων να αυτοκτονεί μετά την ήττα του στη Βόρεια Αφρική, αφήνοντας έτσι τον Καίσαρα ως τον αδιαμφισβήτητο ηγέτη της Ρωμαϊκής δημοκρατίας. Αξίζει εδώ να σημειωθεί πως σε αντίθεση με τον Σύλλα, ο Ιούλιος Καίσαρας επέλεξε να συγχωρήσει τους αντιπάλους τους, χαρίζοντας την ζωή τους, θεωρώντας πως έτσι θα κερδίσει είτε την ουδετερότητά τους, είτε την στήριξή τους, μια κίνηση που αποδείχθηκε ιδιαίτερα λανθασμένη, καθώς οι Ρωμαίοι αντιλαμβάνονταν ως προσβολή το έλεος.

Η ζωή του Ιούλιου Καίσαρα έφτασε στο τέλος της στις 15 Μαρτίου, 44 π.Χ., στη συνέλευση της Συγκλήτου, λίγες ημέρες πριν αποχωρήσει για τη νέα του εκστρατεία προς τη Παρθία ώστε να εκδικηθεί τον θάνατο του Μάρκου Κράσσου. Οι συνωμότες, μεταξύ των οποίων ήταν και στενοί του φίλοι όπως ο Μάρκος Βρούτος, - και από εκεί προκύπτει και το «et tu, Brute;» του Σαίξπηρ -, και ο Κάσσιος Λογγίνος, περικύκλωσαν τον Καίσαρα, ο οποίος θεωρώντας πως δεν είχε λόγο να φοβάται πλέον τους αντιπάλους του κυκλοφορούσε δίχως τους σωματοφύλακές του, και τον μαχαίρωσαν 23 φορές, μπροστά από ένα άγαλμα του Μέγα Πομπηίου. Το πρωί εκείνης της ημέρας η σύζυγος του Καίσαρα τον είχε παρακαλέσει να μην παρευρεθεί στη συνέλευση της Συγκλήτου, καθώς είχε δει σε ένα όνειρο πως είχε πεθάνει, ενώ ο ίδιος δεν αισθανόταν καλά, όμως ο Κάσσιος Λογγίνος, με τον οποίο ήταν μαζί το προηγούμενο βράδυ, τον έπεισε να παρακούσει την γυναίκα του, και να παρευρεθεί στη συνέλευση.

Φημολογείται πως μετά τη δολοφονία του Καίσαρα, ο Μάρκος Βρούτος είπε το περίφημο «Sic semper tyrannis», «έτσι πάντα στους τύραννους», με τους συνωμότες να θεωρούν πως ελευθέρωσαν την Ρώμη από έναν τύραννο και πως έσωσαν την Δημοκρατία. Στην πραγματικότητα οι πράξεις τους εξασφάλισαν τον θάνατο της Ρωμαϊκής Δημοκρατίας, αφού λίγες μέρες αργότερα τράπηκαν σε φυγή από την Ρώμη, υπό την απειλή του εξαγριωμένου ρωμαϊκού λαού, ενώ ο κληρονόμος του Καίσαρα και θετός υιός του, Οκταβιανός, μαζί με Μάρκο Αντώνιο και τον Μάρκο Λέπιδο, θέσπισαν την δεύτερη τριανδρία και κατατρόπωσαν τους συνωμότες. Η μετέπειτα νίκη του Οκταβιανού απέναντι στον Μάρκο Αντώνιο στη ναυμαχία του Ακτίου, σήμανε το οριστικό τέλος της δημοκρατίας, και την έναρξη της αυτοκρατορικής περιόδου της Ρώμης, με τον Οκτάβιο ως πρώτο αυτοκράτορα, με το όνομα Γάιος Ιούλιος Καίσαρας Οκταβιανός Αύγουστος.

Πολλοί θαυμάζουν τον Ιούλιο Καίσαρα ως υπέρμαχο των φτωχών, καθώς κατάφερε να υλοποιήσει την ανακατανομή της δημόσιας γης στη Ρώμη, ως σπουδαίο στρατηγό και κατακτητή, και ως υπέρμαχο της δημοκρατίας απέναντι στη διαφθορά της συγκλήτου, όμως παρά τα μεγάλα του κατορθώματα, είναι αδιαμφισβήτητό πως η κατάκτηση της Γαλατίας, και ο πόλεμος με πολλές φυλές, δεν εκπροσωπούσαν το συμφέρον της Ρώμης, αλλά την προσωπική του φιλοδοξία, μια πολιτική που κόστισε τη ζωή σε πάρα πολλούς ανθρώπους, ενώ ενδιαφερόταν ελάχιστο για το μέλλον της δημοκρατίας στη Ρώμη, έχοντας ως κύριο στόχο του τις κατακτήσεις και την στρατιωτική δόξα. Φημολογείται πως όταν είδε στην Ισπανία ένα άγαλμα του Μέγα Αλέξανδρο, ξέσπασε σε λυγμούς, αναφωνώντας, σε ηλικία 32 ετών, πως είχε καταφέρει τόσα λίγα στη ζωή του, σε σύγκριση με τον Αλέξανδρο. 

Ανεξαρτήτως του αν εγκρίνει ή κατακρίνει κανείς τις πράξεις και την ζωή του Ιούλιου Καίσαρα, το όνομά του έγινε συνώνυμο με την εξουσία, από τους αυτοκράτορες της Ρώμης, της Κωνσταντινούπολης, στους Kaiser της Γερμανίας, μέχρι και τους Τσάρους της Ρωσίας.